1- قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : العبید ثلاثه، عَبدٌ رِقٍّ، و عَبدُ شَهوَهٍ، وَ عَبدُ طَمَعٍ[1]
امام علی ـ علیه السّلام ـ : بندگان سه گونه اند: بنده‌ی زر خرید، بنده‌ی شهوت و بنده‌ی طمع.
2ـ قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ : لیس العباده هی السّجود و لا الرّکوع، انّما هی طاعه الرّجال، من أطاع المخلوق فی معصیه الخالق فقد عبده[2]
امام صادق ـ علیه السّلام ـ : عبادت به سجود و رکوع نیست بلکه فرمانبری از رجال است; هر که فرمان آفریده‌ای را که مخالف فرمان آفریدگار است اطاعت کند بی‌گمان او را عبادت کرده است.
3ـ قال الامام الباقر ـ علیه السّلام ـ : من أصغی الی ناطق فقد عبده، فان کان النّاطق یؤدّی عن اللّه عزّوجّل فقد عبداللّه، و ان کان النّاطق یؤدّی عن الشیّطان فقد عبد الشّیطان[3]
امام باقر ـ علیه السّلام ـ : هر که به گوینده‌ای گوش سپارد، او را بندگی کرده است; اگر آن گوینده از طرف خدای عزوجل بگوید، شنونده خدا را عبادت کرده و اگر از طرف شیطان بگوید، شیطان را عبادت کرده است.
4ـ قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : من عبد الدّنیا و آثرها علی الآخره استوخم العاقبه[4]
امام علی ـ علیه السّلام ـ : هر که بندگی دنیا کند و آن را بر آخرت بر گزیند، فرجامش ناگوار باشد.
۵۷ـ قال رسول اللّه ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ : ملعون ملعون من عبد الدّینار و الدّرهم[5]
پیامبر خدا ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ : از رحمت خدا به دور است، کسی که بندگی دینار و درهم کند.
5ـ قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ : من أطاع رجلاً فی معصیه فقد عبده[6]
امام صادق ـ علیه السّلام ـ : هر که از مردی در معصیت خدا فرمان برد، هر آینه او را بندگی کرده است.
6ـ قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : من قضی حقّ من لا یقضی حقّه فقد عبده[7]
امام علی ـ علیه السّلام ـ : هر که حق کسی را به جا آورد که حق او را به جا نمی‌آورد، هر آینه او را بندگی کرده است[8]
7ـ قال الامام الصادق ـ علیه السّلام ـ (و قد سأله أبو بصیر عن قوله تعالی: (اتّخذوا أحبارهم و رهبانهم أرباباً من دون اللّه) أما و اللّه ما دعوهم الی عباده أنفسهم، و لو دعوهم الی عباده أنفسهم لما أجابوهم، و لکن أحلّوا لهم حراماً و حرّموا علیهم حلالاً، فعبدوهم من حیث لا یشعرون[9]
امام صادق ـ علیه السّلام ـ در پاسخ به سؤال ابو بصیر درباره‌ی از آیه‌ی «یهود علما و راهبان خود را، به جای خدا، خدایان خود گرفتند»، فرمود: به خدا سوگند علما و راهبان یهود آنان را به عبادت خود فرا نخواندند. اگر ایشان را به عبادت خود دعوت می‌کردند قطعاً دعوتشان را نمی‌پذیرفتند! بلکه حرامی را برای آنان حلال کردند و حلالی را حرام و بدین ترتیب، ناخود آگاه علما و راهبان خود را عبادت و بندگی کردند.
8ـ قال الامام علی ـ علیه السّلام ـ : تدبّروا أحوال الماضین من المؤمنین قبلکم. کیف کانوا فی حالِ التّمحیصِ و البلاءِ… اتّخذتهُم الفراعنه عبیداً فساموهم سوءَ العذابِ، وَجَرَّعوهم المِرار[10]

9-امام علی ـ علیه السّلام ـ : در احوال مؤمنانی که پیش از شما بوده‌اند، بیندیشید که در حال آزمایش و بلا چگونه بودند؟!… فرعونیان آنان را به بندگی گرفتند و بدترین شکنجه‌ها را به آنها چشاندند و انواع تلخی‌ها را جرعه جرعه در کامشان ریختند.

پ.ن:

1- تنبیه الخواطر: ۱ / ۴۹٫
2- البحار: ۷۲ / ۹۴ / ۶٫
3- الکافی: ۶ / ۴۳۴ / ۲۴٫
4- الخصال: ۶۳۲ / ۱۰ و ۱۲۹ / ۱۳۲٫
5- همان.
6- الکافی: ۲ / ۳۹۸ / ۸٫
7-نهج البلاغه: الحکمه ۱۶۴٫
8-کلمه «عَبَدَهُ» را برخی از شارحان نهج البلاغه به صورت ثلاثی مزید (عَبَّدَهُ) خوانده‌اند که در این صورت معنای جمله چنین است: «هر که… او را بنده خود کرده است».
9- الکافی: ۲ / ۳۹۸ / ۷٫
10 نهم البلاغه، الخطبه ۱۹۲، أنظر تمام الکلام.